Спадчына уніятаў (Ordo Sancti Basilii Magni) 
Военно-исторический музей
им. Дмитрия Карповича Удовикова

Спадчына уніятаў (Ordo Sancti Basilii Magni)

Автор: Сяргей Крушына
Дата: 2018-12-21
Просмотров: 4409

Драгічынскаму раёну несумненна пашанцавала ў тым сэнсе, што ён мае непасрэднае дачыненне да гісторыі Уніяцкай царквы ў Вялікім Княстве Літоўскім, Рэчы Паспалітай і Расійскай Імперыі.

На нашай зямлі ў маёнтку Пярковічы нарадзіўся Кірыла Цярлецкі (…? – май 1607г.), знакаміты беларускі царкоўны і дзяржаўны дзеяч. Займаў шэраг высокіх пасад у праваслаўнай царкве Рэчы Паспалітай. У 1589г. атрымаў ад Канстанцінопальскага патрыярха Іераміі сан патрыяршага экзарха (фармальна намесніка), што было ўпершыню ў ВКЛ і Рэчы Паспалітай.

У 1590 гадах Цярлецкі становіцца адным з ініцыятараў уніі праваслаўнай і каталіцкай царквы, якая была заключана ў 1596г.

Памёр Кірыла Цярлецкі ў Луцку, дзе ў тастаментах і прасіў сябе пахаваць, але з-за маёмаснага канфлікту з Луцкай кафедрай брат епіскапа - Яраш, перавёз яго цела і пахаваў у драўлянай царкве ў Пярковічах (цяпер Драгічынскі р-н). У 1805 годзе мясцовыя землеўласнікі Віславухі замест драўлянай царквы пабудавалі мураваную (цяпер Свята-Успенская), дзе былі прадугледжаны асобныя крыпты для роду Віславухаў і для Цярлецкага. Рэшткі епіскапа захоўваліся ў крыпце да 1970-х гадоў, надмагілле станам на 2018 год знаходзіцца ў Мінску.

Вось надмагілле Кірылы Цярлецкага (1600-х гг.) з в.Пярковічы (Драгічынскага р-на), цяпер захоўваецца ў Мінску.

Штож уяўляла сабой уніяцкая царква на Беларусі (1596-1839гг.)?

Гэта аб’яднанне праваслаўнай царквы на Беларусі і ва Украіне з рымска-каталіцкай царквой. На ўмовах падпарадкавання рымскаму Папе і прыняцця каталіцкай дагматыкі пры захаванні праваслаўнай абраднасці.

Дык вось цэнтрам уніяцтва на тэрыторыі ВКЛ становіцца Тараканскі-манастыр. Фундатарам будаўніцтва гэтага манастыра у 1517г. была Агаф’я Пясачынская. У 18-ст. магнат Ляон Кішка стварае ў Таракані базіліянскі манастыр, побач з якім Гэдэон Дашкевіч, біскуп Пінска-Тураўскі будуе касцёл.

У Тараканскім манастыры на працягу 17-18ст. часцей за ўсё праводзіліся кангрэгацыі ўсяго Базіліянскага ордэна. З 1730г. тут пастаянна размяшчалася рэзідэнцыя генерала літоўскай правінцыі і гэтага ордэна. Пасля паўстання 1831г., калі біскупам літоўскай уніяцкай епархіі стаў ў 1833г. Іосіф Сямашка, пачалося ганенне на ўніятаў і перавод уніяцкіх храмаў ў праваслаўныя. Тараканскі манастыр ў 1836-1846гг. быў месцам ссылкі для уніяцкіх святароў, якія выступалі супраць далучэння да праваслаўя. Пасля забароны уніяцкай царквы, манастыр у Тараканях перастаў быць цэнтрам літоўскай епархіі.

Пад час уніяцтва на тэррыторыі Драгічыншчыны існавалі толькі уніяцкія цэрквы. Шмат якія з іх захаваліся да нашага часу як помнікі архітэктуры драўлянага дойлідства. Аб тых часах напамінаюць у шмат якіх нашых, цяпер ужо праваслаўных храмах культавыя рэчы. Гэта ў першую чаргу іконы, царкоўныя кнігі, дакументы і шмат што іншае. Некаторыя старадаўнія рэчы нашаму музею ўдалось адшукаць і сфатаграфаваць. Але ж іх патрэбна рэстаўрыраваць. Шкада, што на тэррыторыі былога Тараканскага манастыра няма музея, а яго нам так не хапае. Гэта на мой погляд быў бы аб’ект які без сумневу наведвалі б турысты не толькі з Беларусі, але і з-за мяжы.

А цяпер глядзіце на тую спадчыну якая захавалася ад уніятаў.

Уніяцкія абразы захаваліся ў Свята-Успенскай царквы в. Ласінцы (Драгічынскага р-на)

Рэшткі і фота перыяду ІІ Рэчы Паспалітай манастыра Базыльянскага Ордэна в. Таракань (цяпер в. Імянін Драгічынскага р-на), а таксама уніяцкія абразы з царквы в. імянін.

Сяргей Крушына

фото Максім Родзька

Комментарии к статье

К данной статье еще никто не оставил свой комментарий. Ваш комментарий может стать первым!

Последние новости

Две женские судьбы на одном стенде (Дню рождения музея посвящается…)
На информационном стенде «Участники партизанского движения» в филиале «Военно-исторический музей им. Д.К. Удовикова» расположено рядом фото двух женщин: Брухан Елены Александровны и Русяевой Фаины Игнатьевны.
Туристический сезон продолжается….
Для любителей истории и путешествий летнее время – это возможности совершать увлекательные экскурсии, в том числе и по Дрогичинскому району. Уникальное архитектурно-историческое наследие района позволяет активно развивать историко-культурный туризм. Туристические маршруты насыщены архитектурными и историческими памятниками, позволяющими прикоснуться к богатому прошлому региона.
Независимость и наследие
3 июля филиал «Военно-исторический музей им. Д.К. Удовикова представил интерактивную площадку «Тайны солдатского вещмешка» на праздновании Дня Независимости Республики Беларусь в городском парке. Желающие могли сделать фото на память с предметами военного быта и амуниции, ведь в повседневной жизни редко выпадает шанс примерить на себя элементы военной формы или подержать в руках исторические предметы. Фотографии, сделанные в такой обстановке, стали не просто снимками, а настоящими памятными моментами.
Июнь: лето открытий и память поколений
Июнь на Дрогичинщине – это не просто начало лета, а настоящий калейдоскоп событий, где история оживает, а каждый день наполнен новыми открытиями. Этот месяц по праву считается временем историко-культурного туризма, и наш район с радостью распахивает свои двери для всех, кто жаждет прикоснуться к богатому наследию Беларуси. Здесь, среди величественной архитектуры и древних традиций, каждый найдет что-то для себя. Живописные усадьбы, изящные строения и самобытные деревни, хранящие память веков, ждут своих гостей, чтобы рассказать им свою уникальную историю.
Две грани истории: Пионерский праздник и "Ночь музеев"
19 мая – день, наполненный особым смыслом для каждого пионера! В парке прошел районный праздник "Салют, пионерия!", который подарил множество ярких впечатлений на тематических площадках. Особое место среди них заняла интерактивная площадка «Военные истории с музейным чемоданчиком», представленная филиалом «Военно-исторический музей им. Д.К. Удовикова».


ОБРАТИТЕ ВНИМАНИЕ!
Экскурсии в государственных музеях имеют право проводить только штатные научные сотрудники данных музеев

Военно-исторический музей
им. Д.К. Удовикова

Адрес: г. Дрогичин, ул. Ленина, д. 163, Республика Беларусь, Брестская обл.

Время работы: вторник - пятница с 09:00-19:00 | суббота - воскресенье 10:00-14:00, 15.00-19.00. Выходной - ПОНЕДЕЛЬНИК

Телефон: (801644) 7 14 22

Цена билета: Для учащихся, военнослужащих и приравненных к ним лицам - 60 коп. Для остальных категорий населения - 80 коп.

Цена экскурсии: Для учащихся, военнослужащих и приравненных к ним лицам - 5 руб. Для остальных категорий населения - 6 руб.

E-mail: dwhm@d-cult.brest.by
Группа музея в vk.com
Группа музея в Facebook

Архив новостей

Полезные ссылки